|
|
Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları
Projesi Konusunda Evrim Çalkavur ve
M. Yavuz Durmuş ile Yapılan Paylaşım
SORU :
Öğrenen organizasyon ile nasıl tanıştınız?
Evrim Çalkavur :
Öğrenen Organizasyonlar ile tanışmam 1994 yılında Peter Senge’nin
“Beşinci Disiplin” kitabını okumam ile gerçekleşti. İlerleyen yıllarda
Öğrenen Organizasyonlar ile ilgili seminerlere katıldım, yazılmış
makaleleri ve kitapları okudum, bir danışmanlık firması ile çalışarak
, şirketlere ve kurumlara seminerler vermeye başladım. Peter Senge ile
tanışmam 1998 yılında bir konferans vermek üzere Türkiye’ye geldiğinde
oldu. Tanıştıktan sonra farklı zamanlarda ve ülkelerde tekrar bir
araya geldik. Peter Senge, tüm çalışmalarımızın en önemli ilham
kaynağı oldu. Sevgisi, alçak gönüllüğü, özellikle okullar ve
sürdürülebilir (sustainable) bir dünya bilinci ile ilgili çalışmaları
ile bize örnek oldu.Şirket ve kurumlarla birlikte “Öğrenen Okullar”
çalışmasına başladık.
SORU :
Öğrenen organizasyon nedir? Amaçları nelerdir?
M. Yavuz Durmuş :
Öğrenen organizasyonu şu şekilde tanımlayabiliriz: Arzu ettikleri
ortak geleceğe ulaşmak için hem birlikte hem de birey olarak
kendilerini sürekli olarak geliştiren bir insan grubudur.
Öğrenen organizasyonların beş disiplinini yaşama geçirerek
organizasyonel öğrenme yetersizliklerinin üstesinden gelmenize, somut
sonuçlar almanıza ve bu sonuçların sürekliliğini sağlamanıza yardımcı
olan bir programdır.
Öğrenen Organizasyonların Beş Disiplini:
Düşünsel Modeller: Hayata bakışımızın, varsayım ve inanışlarımızın
ilişkilerimiz, karar ve eylemlerimiz üzerindeki etkilerini görebilmek
ve bunlar üzerine konuşabilmektir.
Kişisel Yetkinlik: Kişisel bir vizyona sahip olmak ve buna ulaşmak
için kendimizi sürekli geliştirmektir.
Paylaşılan Vizyon: Ortak bir vizyon, hedef etrafında kenetlenmektir.
Takım Halinde Öğrenme: Sosyal ilişki ağlarını genişleterek, nitelikli
konuşma, resmin bütününü görme, ortak hedefler geliştirme
becerilerinin pratiğini yaparak, kişisel farklılıkları takımı
zenginleştirici ve güçlendirici bir unsur olarak kabul ederek bireysel
sonuçlardan çok daha fazlasını takım olarak gerçekleştirebilmektir.
Sistem Düşüncesi: Resmin bütününü görebilmek, yan etkisi yüksek çabuk
çözümler yerine kök nedenlere ve kaldıraç gücü yüksek aksiyonlara
odaklanmaktır.
“Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları” projesinin amaçlarını birkaç
başlık altında ele alabiliriz.
• İş sonuçları elde etmek
• Sürekli gelişen ve öğrenen bir kurum kültürü oluşturmak
• Geleceğin yöneticilerini yetiştirmek
SORU : İş sonuçlarıyla ilgili yapmış
olduğunuz çalışmalardan örnek verebilirmisiniz?
Evrim Çalkavur:
• Firenin %20 azaltılması
• Sevkiyat Hatalarının %70 azaltılması
• Termin gecikmelerinin %35 azaltılması
• Üretim veriminin %15 artırılması
• Enerji maliyetlerinin %15 azaltılması
• Yok satışın % 50 azaltılması
• Bir dersteki başarının %100’e çıkarılması
• Kalite sorunlarının %50 azaltılması
• Yeni ürünle satışların eski ürüne göre %100 artırılması
• Takım Çalışmasını Destekleyen Bir Performans Sisteminin kurulması
• Lansman Sürecinin İyileştirilmesi
SORU :
Öğrenen bir organizasyon olmak kurum kültürüne ne gibi katkısı
olmaktadır ?
M.Yavuz Durmuş:
Birlikte öğrenen bir kurum kültürü oluşturmanın organizasyona katkısı:
• Takım Çalışması Bilincinin Güçlenmesi
• Sosyal İlişki Ağlarının Gelişmesi
• Birimler, Fonksiyonlar, Firmalar Arası Diyaloğun ve İşbirliğinin
Artması
• Kolektif Zekanın Gelişmesi
• Aidiyet Duygusunun Güçlenmesi
• Sürekli Öğrenme Ortamının Oluşması
• Sonuç Odaklı Çalışma Alışkanlığının Gelişmesi
• Verilerle Konuşulması
• Yöneticilerin Koçluk Becerilerinin Gelişmesi
• Bireysel Gelişim
• Öğrenen organizasyonların beş disiplininin günlük yaşama ve
operasyonlara geçirildiği bir çalışma ortamının yaratılması
SORU :
Öğrenme bir organizasyonda nasıl gerçekleşiyor?
Evrim Çalkavur:
Bir organizasyon için yaşamsal önem taşıyan “bilgi” öğreterek değil,
insanların uygulama ortamında paylaşması ile oluşur. Öğrenmek
yapmaktır. Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları projesinde
iletişim, takım çalışması, düşünsel modeller, sistem düşüncesi,
problem çözme, vizyon, planlama kavramları somut ve ölçülebilir proje
konuları üzerinde 5 - 6 ay süren uygulama ile öğrenilir. Öğrenme somut
sonuçlara yansıdığı için inanç ve güven artar. Katılımcılar bu süreç
içinde öğrenmeyi öğrenirler. Böylece organizasyon içinde yayılımı ve
sürekliliği sağlayacak iç koçlar yetişir, dış kaynaklara bağımlılığın
yerini organizasyon içi kapasite alır.
SORU :
Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları Projesinin temel ilkeleri
nelerdir?
Evrim Çalkavur:
Çalışmalarımızdaki temel ilkelerimiz :
Ölçülebilir iş sonuçlarına yönelik çalışmak: Projelerimiz kısa bir
süre içinde kendilerine yapılan yatırımı karşılamakta ve kuruma
ölçülebilir katma değer sağlamaya başlamaktadır.
Danışmana bağımlılık yaratmak yerine organizasyon içinde yayılımı ve
devamlılığı sağlayacak kapasiteyi geliştirmek: Öğrenen Organizasyon
Uygulama Takımları somut ve ölçülebilir projeler ile ilerler, ancak
asıl katkıyı takım çalışması yapan, bilginin paylaşıldığı ve eyleme
dönüştüğü sosyal ilişki ağlarının açık olduğu, vizyonun paylaşıldığı
ve ortak amaç duygusu yarattığı, kolektif zekanın geliştirildiği,
sürekli dönüşümü ilke edinmiş, olumlu ve yapıcı ilişkilere dayalı bir
kurum kültürü yaratarak elde eder. Ölçülebilir projeler, orta ve uzun
dönemde çok daha önemli ve kalıcı sonuçlar alabilen bir kurum kültürü
yaratmanın birer aracı olmaktadır.
Uygulama sürecini birlikte yaşayarak, öğrenmenin gerçekleşmesine
destek olmak: Öğrenen organizasyonların beş disiplini ve araçları bir
kurum için son derece önemli yetkinlikleri yerleştirmektedir. Ancak
bunların öğrenilmesi ve günlük yaşam içinde uygulanması, somut
projeler etrafında belli bir süre uygulanmaları ile mümkün olmaktadır.
Organizasyonların, yurt içinde ve dışında benzer çalışmalar yapan
diğer organizasyonlarla biraraya gelmelerine ve deneyimlerini
paylaşmalarına olanak sağlamak
Yönetim ve işletme alanındaki yenilikleri takip etmek ve bu
yeniliklere katkı sağlamak
SORU : Projenize başlamadan ne tür kaygılar
dile getiriliyor?
M.Yavuz Durmuş :
• Bizim sektörümüz sizin çalıştığınız sektörlerden çok farklı. Bizde
işe yarayacağına emin misiniz? Çok baskı altındayız ve farklı
sorunlarla uğraşıyoruz.
• Çok zaman alıcı. Bu işe nasıl zaman ayırabiliriz bilmiyorum?
• Ya insanlar direnç gösterirse?
• Diğerlerinin anlayıp destekleyeceğinden emin değilim!
Soru : Daha sonra yorumlar nasıl oluyor?
M.Yavuz Durmuş :
• Keşke bu işe çok daha önce başlasaymışız.
• Hepimiz değiştik.
• Daha kısa zamanda daha az uğraş ile çok daha iyi sonuçlar alıyoruz.
• Çok daha az yangın söndürüyoruz.
• İmkansızın imkansız olduğunu öğrendik.
• Kolektif akıl oluşturduk.
• Birbirimizi ve birlikte çalışmayı çok daha fazla seviyoruz.
SORU :
Projenin aşamaları neler?
Evrim Çalkavur:
1 - Konu seçimi
Bir veya iki pilot proje ile başlanmasını öneriyoruz. Pilot proje
sayısı organizasyonun büyüklüğüne, ihtiyaçlarına göre
değişebilmektedir. Proje konularının seçimi, “Öğrenen Organizasyon
Uygulama Takımları” nın başarısı açısından son derece önemlidir.
• Satış artırma
• Maliyet düşürme
• Kalite problemlerini azaltma
• Verim artırma
• Zamanında teslim oranını artırma
• Telef azaltma
• Makina duruşlarını azaltma
• Katma değeri yüksek yeni ürün geliştirme
• Stok optimizasyonu
gibi ölçülebilir, 4 - 5 ay içerisinde sonuç alınabilecek ve
organizasyon için önemli konular seçilmesinde yarar vardır
2 – Takımların oluşturulması
Her pilot proje için bir takım oluşturulur. Takım üyeleri proje
konusuna girdi sağlayan, doğrudan çalışan ve sonuçlarından etkilenen
yönetici ve çalışanlardan oluşmalıdır. Pilot takım üyelerinin
kuruluşunuzun potansiyel iç koçları olduğu üye seçiminde göz önüne
alınmalıdır. Takım üyeleri ile önceden konuşulmalı, takımda görev
almak istemeyenler dışında tutulmalıdır. Pilot takımlarda farklı
kademe ve pozisyonlardan çalışanların yer almasının, farklı bakış
açılarını bir araya getirmek ve ortak hedefler etrafında kenetlenmeyi
sağlamak açısından yararlı olacağı görüşündeyiz. Böyle bir dağılım,
ileride yayılımı sağlayabilecek yönetici koçların yetişmesi açısından
da önemlidir. İdeal takım üyesi sayısı bir takım için 6 ile 8 kişi
arasında değişmektedir.
3 – Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları Semineri
Takım Üyeleri ustalıklı tartışma, düşünsel modeller, sistem düşüncesi,
neden analizi, vizyon ve planlama araçlarını projelerinde kullanmaya
başlarlar. 3 gün süren programın bitiş saatleri günün hedeflerine
ulaşılması ile bağlantılıdır.
4 - Takip Toplantıları
Takım Üyeleri, “Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları” seminerinin
bitişinden sonra haftada iki gün ikişer saat toplanarak proje konuları
üzerinde çalışmaya devam ederler. Öğrenme düzenli uygulama ile
gerçekleşir, dolayısıyla takip toplantıları organizasyonun içinde bu
konuda yetkin bir grup oluşturmak ve proje hedeflerine ulaşmak
açısından son derece önemlidir.
5 - Organizasyonel Dönüşüm, Eğiticinin Eğitimi ve Sunuş Teknikleri
Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları çalışmasında yer alan
katılımcılara yaptıkları çalışmanın altında yatan felsefeyi gözden
geçirmeleri, firma içi eğitim verebilmeleri ve proje sunumlarını etkin
olarak yapabilmeleri amacıyla verilen iki günlük bir seminerdir.
6 - Organizasyonel Dönüşüm ve Liderlik
Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları çalışmasında yer almayan
yönetici ve çalışanların, takım üyeleriyle aynı dili konuşması ve
onları destekleyebilmesi için uygulanan iki günlük bir programdır
7 - “Öğrenen Organizasyon Uygulama Takımları” Programının Lisansının
Alınması, Koç Semineri, Yaygınlaştırma ve Sürekliliği Sağlama
Yaygınlaştırma ve lisans alma kararı pilot takımların bitişinde
verilir. Koç Semineri, yaygınlaştırma ve sürekliliği sağlama lisansın
alınması durumunda geçerlidir. İkinci aşamada pilot takım/lardan koç
adayları, koç semineri alır ve yeni takımları başlatırlar. Danışman
koçlar aylık toplantılarla iç koçları ve sponsorları 8 ay daha
desteklerler.
|
|
|
